آزمایش‌های قبل از بارداری و اهمیت آن

کرونا در سفر
انتقال کرونا در حین سفر
اردیبهشت 2, 1400
تأثیر ورزش در دوران کرونا
تأثیر ورزش در کاهش خطر مرگ در اثر کرونا
اردیبهشت 2, 1400

آزمایش‌های قبل از بارداری و اهمیت آن

ازمایش قبل از بارداری

معاینه توسط پزشک و انجام آزمایش‌ قبل از بارداری به شما کمک می‌کند تا مطمئن شوید بدن شما برای بارداری سالم آماده است. حتی اگر قبلاً بچه‌دار شده‌اید آزمایش قبل از بارداری توصیه می‌شود. زیرا ممکن است سلامتی فرد از آخرین بارداری تغییر کرده باشد. برخی از شرایط پزشکی مانند افسردگی، دیابت، فشارخون بالا و نداشتن وزن سالم می‌توانند بر بارداری تأثیر بگذارند.

زوجی که قصد بچه‌دار شدن دارند باید قبل از اقدام برای بارداری با پزشک خود مشورت کنند. بر اساس سوابق خانوادگی و پزشکی والدین بیولوژیک، آزمایش‌های خاصی ممکن است برای کمک به حصول اطمینان از بارداری سالم تا حد ممکن توصیه شود. آزمایش‌ قبل از بارداری شامل آزمایش ژنتیکی برای برخی بیماری‌ها و اختلالات ارثی، آزمایش عفونی برای تشخیص هرگونه عفونت یا شرایطی که ممکن است نوزاد را در معرض خطر قرار دهد، آزمایش‌های هورمونی، بررسی ازنظر ابتلا به کم‌خونی، اندازه‌گیری سطوح بعضی از ویتامین‌ها و… می‌باشد.

آزمایش‌های ژنتیکی برای بررسی بیماری‌های ارثی:

صدها بیماری وجود دارد که به تغییرات کدهای ژنتیکی ما مربوط می‌شود، اما بیشتر آن‌ها بسیار نادر هستند. جهش یا تغییر در ژن‌های خاص ممکن است از ایجاد پروتئین‌های حیاتی در بدن جلوگیری کرده و یا باعث ایجاد تغییراتی در پروتئین‌های تولیدی شود. این تغییرات می‌تواند بر نحوه عملکرد بدن و ایجاد بیماری‌های خاص تأثیر بگذارد. برخی از جهش‌های ژنی مربوط به بیماری مغلوب هستند، درحالی‌که برخی دیگر غالب می‌باشند و یا برخی جهش‌ها در افراد با نژاد خاص شیوع بیشتری دارند.

آزمایش خون برای بررسی برخی از بیماری‌های شایع ژنتیکی ممکن است قبل از بارداری انجام شود. در بسیاری از مواقع، آزمایش ژنتیکی ابتدا بر روی زن انجام می‌شود و تنها درصورتی‌که ناقل باشد، بر روی مرد نیز انجام می‌شود. زوجین باید در مورد قومیت و سابقه پزشکی خانوادگی خود با یک مشاور ژنتیک صحبت کنند تا مشخص شود آیا نیاز به آزمایش‌های ژنتیکی می‌باشد یا خیر و در صورت نیاز مناسب‌ترین آزمایش کدام است. برای مثال آزمایش‌هایی برای بررسی انواع اختلالات هموگلوبین و یا بیماری CF یا فیبروز کیستیک انجام می‌شود.

آزمایش‌های عفونی:

این آزمایش‌ها شامل آزمایش HIV یا ویروس نقص ایمنی انسانی، آزمایش بررسی بیماری‌های مقاربتی (STD Panel) مانند سوزاک، کلامیدیا و سفلیس، تریکومونیازیس، تب‌خال، هپاتیت B و هپاتیت C می‌شود. در یک زن باردار، سوزاک، کلامیدیا و سفلیس می‌توانند منجر به سقط‌جنین شوند و یا نوزاد را قبل یا هنگام زایمان آلوده کنند. کودک مبتلا ممکن است ازنظر سلامتی دارای مشکلات جدی مانند عفونت چشم، مفاصل یا خون، نابینایی یا مشکلات تنفسی شود و یا تهدیدکننده جان وی باشد.

انجام آزمایش پاپ اسمیر و تست HPV نیز در لیست آزمایش‌ قبل از بارداری توصیه می‌شود. در بیشتر موارد، اگر خانمی در بازه زمانی توصیه‌شده آزمایش HPV منفی و یا تست پاپ اسمیر طبیعی داشته باشد، هنگام باردارشدن نیازی به آزمایش نخواهد داشت. اما اگر از آخرین باری که تست پاپ اسمیر انجام‌شده، بیش از فاصله زمانی توصیه‌شده گذشته باشد یا وضعیت دهانه رحم نیاز به بررسی داشته باشد، ممکن است پزشک آزمایش‌های غربالگری پاپ اسمیر و HPV قبل از بارداری یا در ابتدای بارداری را پیشنهاد کند.

تشخیص به‌موقع انواع پرخطر HPV، سلول‌های غیرطبیعی دهانه رحم و یا در صورت لزوم درمان زودهنگام، بهترین فرصت را برای جلوگیری از پیشرفت هرگونه مشکل و تأثیر بالقوه بر سلامت نوزاد و موفقیت در بارداری فراهم می‌کند.

سایر آزمایش‌های قبل از بارداری:

هورمون FSH:

این هورمون مرتبط با رشد تخمک در زنان و تولید اسپرم در مردان است. در زنان، FSH می‌تواند به تعیین سلامت تخمدان‌های زن کمک کند. در مردان، سطح FSH می‌تواند نحوه عملکرد بیضه‌ها را ارزیابی کند. سطح غیرطبیعی FSH با نارسایی تخمدان در زنان و نارسایی بیضه در مردان همراه است.

هورمون ESTRADIOL:

هورمون استرادیول هورمون جنسی اصلی در زنان است که استروژن غالب در بدن یک زن در طول سال‌های باروری را شامل می‌شود. محدوده استرادیول می‌تواند عملکرد تخمدان یا غده فوق کلیه را نشان دهد. نتایج غیرطبیعی مرتبط با کاهش عملکرد تخمدان می‌باشد.

هورمون LH:

این هورمون در غده هیپوفیز تولید می‌شود و در تولیدمثل نقش دارد. با غربالگری LH می‌توان سلامت تخمدان‌ها یا بیضه‌ها و یا عملکرد هیپوفیز را ارزیابی کرد. در زنان، محدوده LH غیرطبیعی می‌تواند به این معنی باشد که تخمک‌گذاری به‌درستی انجام نمی‌شود یا عدم تعادل هورمون‌ها وجود دارد. در مردان، نتایج غیرطبیعی ممکن است به معنی عملکرد غیرطبیعی بیضه‌ها باشد.

هورمون Progesterone:

هورمون پروژسترون در تخمدان‌ها تولیدشده و مسئول رشد و آزادسازی تخمک و رشد لایه داخلی رحم یا آندومتر برای پذیرش جنین می‌باشد درواقع رحم را برای بارداری آماده می‌کند. آزمایش پروژسترون برای بررسی تخمک‌گذاری در خانم‌ها و بررسی خطر سقط‌جنین یا حاملگی خارج رحمی بکار می‌رود.

هورمون Prolactin:

پرولاکتین هورمونی است که توسط غده هیپوفیز تولید می‌شود و نقش اصلی آن کمک به شروع و حفظ تولید شیر مادر در زنان باردار و شیرده است. سطح پرولاکتین می‌تواند به تشخیص ناباروری در مردان و تشخیص بی‌نظمی قاعدگی یا ناباروری در زنان کمک کند.

هورمون Testosterone:

تستوسترون هورمون جنسی اصلی در مردان است که مسئول بروز ویژگی‌های جسمی (صفات فیزیکی) مردانه است. تستوسترون عمدتاً در بیضه‌ها تولید می‌شود. اما همچنین توسط غدد فوق کلیوی در مردان وزنان و به مقدار کم توسط تخمدان در زنان نیز تولید می‌شود. سطوح غیرطبیعی کم یا زیاد تستوسترون می‌تواند به دلیل انواع شرایط زمینه‌ای رخ دهد و باعث ناباروری در مردان و زنان شود.

آزمایش GLOBULIN BINDING HORMONE SEX (SHBG):

SHBG پروتئینی است که توسط کبد تولید می‌شود و به هورمون‌های تستوسترون، دی هیدروتستوسترون (DHT) و استرادیول (استروژن) متصل می‌شود. در حالت متصل، SHBG این هورمون‌ها را در خون به‌صورت فرم بیولوژیکی غیرفعالشان منتقل می‌کند. این آزمایش سطح SHBG را در خون اندازه‌گیری می‌کند و معمولاً برای کمک به ارزیابی کمبود و یا مقادیر بیش‌ازحد تستوسترون استفاده می‌شود.

آزمایش‌های تیروئید:

این آزمایش‌ها شامل T3,T4,TSH,FT3,FT4,anti-TPO می‌شود. با انجام این آزمایش‌ها عملکرد صحیح تیروئید ارزیابی می‌شود. سطوح پایین هورمون‌های تیروئیدی می‌تواند توانایی بدن را برای آزاد کردن تخمک از تخمدان کاهش دهد و بر قدرت باروری تأثیر بگذارد.

آزمایش HbA1c:

اندازه‌گیری سطوح هموگلوبین A1c یکی از مهم‌ترین معیارها برای سنجش و کنترل دیابت می‌باشد. زنان مبتلابه دیابت یا فشارخون بالا باید قبل از بارداری تحت کنترل باشند. به زنان مبتلابه دیابت نوع 1 یا 2 به‌شدت توصیه می‌شوند که حداقل 3 تا 4 ماه قبل از بارداری آزمایش هموگلوبین A1c را انجام دهند. زیرا می‌تواند از نقایص مادرزادی مرتبط با دیابت و سقط‌جنین جلوگیری کند.

آزمایش Vitamin D:

سطوح ویتامین دی در این آزمایش بررسی می‌شود. این ویتامین تنظیم‌کننده میزان کلسیم، منیزیم و فسفات در بدن است. کمبود ویتامین D با ناباروری، کاهش میزان باروری و تغییرات هورمونی مرتبط است.

آزمایش اسید فولیک:

اندازه‌گیری میزان اسیدفولیک قبل از بارداری لازم می‌باشد چون یکی از مهم‌ترین ویتامین‌های لازم در هنگام بارداری می‌باشد. سلول‌ها برای رشد و نمو سالم به این ویتامین نیاز دارد. مصرف اسیدفولیک قبل از بارداری و در اوایل بارداری می‌تواند از کودک در برابر برخی نقایص مادرزادی ستون فقرات (به نام نقص لوله عصبی) و نقص مادرزادی دهان (شکاف کام و کام) محافظت کند.

 

منابع:

پرسش و پاسختان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.